
مقدم داشتن همسر بر خود
وقتی زن و مرد به عقد یکدیگر درآمدند، خداوند محبت آن دو را به دل یکدیگر میاندازد. گویی یک روح در دو بدن میشوند. و از این پس، برای گرمتر کردن کانون خانواده به نکات فراوانی میبایست توجه شود. از جملهی آنها ایثار و از خودگذشتگی است؛ به این معنا که برای تأمین و تداوم سعادت خانواده، دیگری را بر خود مقدم داشته، برخی از حقوق خود را نادیده بگیرد.
در یک صبحگاه، امام علی -علیهالسلام- به همسر عزیزش فرمود:
فاطمه جان! آیا غذایی داری تا از گرسنگی بیرون آیم؟
فاطمه -سلام الله علیها- پاسخ داد: نه. به خدایی که پدرم را به نبوت و شما را به امامت برگزید سوگند، دو روز است که در منزل غذایی کافی نداریم، آن چه بود به شما و فرزندانم دادم و خود از غذای اندک موجود، استفاده نکردم.
امام -علیه السلام- با تاسف فرمود: فاطمه جان! چرا به من اطلاع ندادی تا به دنبال تهیهی غذا بروم؟
فاطمه -سلام الله علیها- فرمود: «ای اباالحسن! من از پروردگار خود حیا میکنم که چیزی را که تو بر آن توان و قدرت نداری، از تو درخواست نمایم.» [1]
تقسیم کار در زندگی
یکی از عوامل شادابی و تکامل خانوادهها تعیین حدود مسئولیت افراد در خانواده است. البته، تعیین این مسئولیتها بنا بر شایستگیها و توانمندیهایی است که خداوند در انسان به ودیعه نهاده است. با تقسیم کار، عدالت اجتماعی در محیط خانواده سعادت میآفریند و زن را از دخالت در اموری که سزاوار نیست باز میدارد.
روشن است در مواردی خروج زن از خانه ضرورت پیدا میکند. مثل مواردی که آن بانوی بزرگوار برای دفاع از حقوق غصب شدهی خود و شوهرش به مسجد یا دارالخلافه رفت و یا امور ضروری دیگر. و در آنچه از آن مذمت شد، بیرون رفتنهای غیر ضروری دختران و زنان است که قطعا پیامدهای ناگواری به دنبال خواهد داشت.
امام باقر -علیه السلام- فرمود:
«حضرت فاطمه -سلام الله علیها- کارهای منزل را با حضرت علی -علیه السلام- اینگونه تقسیم کردند: خمیر کردن آرد و تمیز کردن و جارو زدن منزل به عهدهی فاطمه -سلام الله علیها- باشد و کارهای بیرون منزل از قبیل جمعآوری هیزم و مواد اولیهی غذایی را علی -علیه السلام- انجام دهد.»
در این باره امام صادق -علیه السلام- فرمود:
«این تقسیم کار با اشارهی رسول خدا -صلی الله علیه و آله و سلم» انجام گرفت، آنگاه که رسول خدا -صلی الله علیه و آله و سلم- فرمود: کارهای داخل منزل را فاطمه و کارهای بیرون منزل را علی انجام دهد.
حضرت زهرا -سلام الله علیها- با خوشحالی فرمود: «جز خدا کسی نمیداند که از این تقسیم کار تا چه اندازه خوشحال شدم؛ زیرا رسول خدا مرا از انجام کارهایی که مربوط به مردان است بازداشت.» [2]
و شاید خوشحالی آن حضرت از این جهت بود که از برخورد با نامحرم به دور خواهد ماند، چه اینکه کار کردن غیر ضروری زنان و اختلاط زنان با مردان با روح تقوا بیگانه است.
در روایتی دیگر آن حضرت در پاسخ پدر بزرگوارشان که پرسیده بود: «در کدام لحظه زن به خداوند نزدیکتر است؟ فرمود: «نزدیکترین حالات زن به خداوند زمانی است که در خانهی خود می ماند.» [3]
رعایت ادب و احترام نسبت به همسر
در روایتی آمده است آن حضرت ملاک و معیار ارزشمندی انسان را در مهربانی با همسر و نرمی با دیگران ذکر کرده است:
«بهترین شما کسی است که در برخورد با مردم نرمتر و مهربان تر باشد و ارزشمندترین مردم کسانی هستند که با زنان خود مهربان و بخشندهاند.» [4]
و آنگاه که میخواهد شدت علاقه و وفاداری خود را به شوهر مظلومش ابراز نماید میفرماید:
«علی جان! جانم فدای تو، و جان و روح من سپر بلاهای جان تو، ای اباالحسن! همواره با تو خواهم بود، اگر تو در خیر و نیکی به سر میبری با تو خواهم زیست و یا اگر در سختی و بلاها گرفتار شدی باز هم با تو خواهم بود.» [5]
به خلاف عشقهای ظاهری و دروغین، که تنها در هنگام عافیت و شادی ابراز میشود، نه در هنگام مشکلات و ناراحتیها.
پینوشتها:
1. بحار الانوار، ج ۳۷، ص ۱۰۳ و ج ۹۳، ص ۱۴۷.
2. وسایل الشیعه، ج ۱۴، ص ۱۲۳.
3. بحار الانوار، ج ۴۳، ص ۹۲.
4. نهج الحیاه، ص 157.
5. همان، ص 147.
تاریخ انتشار: 1394/12/05
شکیبا باشید...